Trump ở Trung Đông: Thảm đỏ, "hợp đồng bạc tỷ" và lời hứa lớn

Dù gặp nhiều tranh luận trong nước, Tổng thống Donald Trump vẫn được tiếp đón nồng hậu và ghi dấu ấn mạnh mẽ qua chuyến công du kéo dài một tuần tới vùng Vịnh, với nhiều cam kết kinh tế lớn và sự thừa nhận ở tầm nguyên thủ.

Các điểm dừng chân tại Ả Rập Saudi, Qatar và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) không chỉ mang tính biểu tượng mà còn ghi dấu ấn bằng loạt cam kết kinh tế lớn. 

Tại Ả Rập Saudi, ông Trump nhận được sự đón tiếp nồng nhiệt từ giới doanh nhân sau khi tuyên bố dỡ bỏ lệnh trừng phạt nhắm vào Syria, một động thái khiến nhiều người tại đây tỏ rõ sự ủng hộ.

Trong khi đó, ở Qatar, ông nhận được cam kết đầu tư hàng tỷ USD vào các mặt hàng và dịch vụ từ Mỹ.

Riêng tại UAE, Trump được trao tặng Huân chương Dân sự cao quý nhất như một hành động tri ân vì những đóng góp vào mối quan hệ song phương.

Mỗi chặng dừng chân trong chuyến công du của ông Trump đều được chuẩn bị kỹ lưỡng, mang đậm màu sắc văn hóa Trung Đông với những nghi thức long trọng như máy bay chiến đấu hộ tống, thảm đỏ, ngựa Ả Rập, lạc đà và những màn múa kiếm truyền thống. Tại Dubai, tòa tháp Burj Khalifa được thắp sáng bằng màu cờ Mỹ, tạo nên màn chào đón ấn tượng.

Khi đến Doha, ông Trump thích thú trước vẻ đẹp kiến trúc cung điện và dành lời khen cho những khối đá cẩm thạch tinh xảo. Trên chuyến bay trở về, ông chia sẻ cảm xúc đặc biệt trước sự tiếp đón nồng hậu và tỏ ra thích thú khi được nhìn thấy lạc đà - điều mà ông cho biết đã lâu mới có dịp trải nghiệm lại.

Trong khi ông Trump thường vấp phải những phản ứng trái chiều từ truyền thông và chính giới phương Tây, thì tại Trung Đông, sự đón tiếp long trọng dường như phản ánh cách nhìn khác.

Tại khu vực này, ông Trump được đánh giá là một đối tác có tầm ảnh hưởng, phản ánh vị thế của một nhà lãnh đạo toàn cầu.

Chuyến công du không chỉ mang tính biểu tượng mà còn mở ra những cam kết kinh tế đáng kể.

Ông Trump công bố giá trị hợp tác với ba quốc gia vùng Vịnh lên đến hơn 2.000 tỷ USD, và cho rằng con số này có thể tăng gấp đôi nếu tính đến các thỏa thuận dài hạn.

Dù phần lớn trong số đó là những hợp đồng đã được thỏa thuận từ trước, các nhà lãnh đạo vùng Vịnh vẫn chủ động nhấn mạnh quy mô đầu tư như một cách thể hiện thiện chí và lòng tin vào quan hệ với Mỹ.

Tại một hội nghị doanh nghiệp diễn ra ở Abu Dhabi, ông Trump chứng kiến các thỏa thuận giữa doanh nghiệp Mỹ và UAE, bao gồm cả thương vụ mua máy bay Boeing và động cơ sản xuất bởi GE.

“Họ có khả năng thanh toán ngay lập tức mà không gặp bất kỳ trở ngại tài chính nào”, ông phát biểu với sự ngưỡng mộ.

Đáng chú ý, các nước vùng Vịnh đã tránh đề cập đến bất kỳ thỏa thuận nào liên quan đến tài sản cá nhân hoặc hoạt động kinh doanh riêng của ông Trump.

Không có cuộc ghé thăm nào đến các dự án bất động sản có tên ông tại Jeddah, cũng không nhắc đến chiếc chuyên cơ trị giá 400 triệu USD từng được đề cập ở Qatar.

Khi được hỏi về một thương vụ liên quan đến tiền điện tử và một quỹ đầu tư ở Abu Dhabi, ông Trump chỉ trả lời: “Tôi thực sự không biết gì về nó cả. Nhưng tôi là người hâm mộ tiền điện tử”.

Theo nhận định của ông Andrew Leber, Phó Giáo sư tại Đại học Tulane, chuyến công du lần này dường như được xây dựng kỹ lưỡng để mang lại hiệu ứng tích cực cả về ngoại giao lẫn kinh tế cho đôi bên.

Ông nhấn mạnh rằng vùng Vịnh là một trong số ít nơi ông Trump có thể chắc chắn nhận được sự tiếp đón trọng thị, trong bối cảnh truyền thông được kiểm soát chặt chẽ. Nếu diễn ra ở những khu vực như châu Âu hay Mỹ Latinh, ông cho rằng phản ứng có thể sẽ rất khác.

Đáng chú ý, các lãnh đạo vùng Vịnh cũng khéo léo lặp lại những thông điệp quen thuộc vốn gắn liền với hình ảnh chính trị của ông Trump, như cam kết “giảm thâm hụt thương mại” hay “tăng cường nhập khẩu hàng hóa từ Mỹ”.

Khẩu hiệu “Making Energy Great Again” cũng nhiều lần được nhấn mạnh trong các bài phát biểu chính thức.

Tiểu vương Sheikh Tamim của Qatar đã phát biểu đầy thiện chí: “Mỹ và Qatar đang giữ vai trò chủ chốt trong việc cung cấp năng lượng cho thế giới. Thật vui khi thấy ông trở lại.”

Rời Abu Dhabi sau bốn ngày hoạt động dày đặc, ông Trump kết thúc chuyến công du với phát biểu ngắn gọn: “Bốn ngày qua thực sự tuyệt vời.”

Một tuyên bố ngắn nhưng phản ánh phần nào sự thành công về mặt tiếp xúc đối ngoại, trong bối cảnh chính trường Mỹ vẫn còn nhiều chia rẽ.