Hơn 111.000 doanh nghiệp đã "biến mất" trong 5 tháng đầu năm

Vào 5 tháng đầu năm 2025, số doanh nghiệp rút lui gần bằng lượng thành lập mới và tái hoạt động, phản ánh bức tranh kinh doanh nhiều thách thức và lo ngại.

Theo số liệu từ Cục Thống kê, Bộ Tài chính, đã có hơn 111.600 doanh nghiệp rút khỏi thị trường, trong khi tổng số doanh nghiệp mới thành lập và tái hoạt động chỉ nhỉnh hơn khoảng 200 doanh nghiệp, đạt 111.800 đơn vị. 

Tỷ lệ 1-1 này phản ánh rõ sự khó khăn trong môi trường kinh doanh hiện tại.

Chỉ tính riêng tháng 5, cả nước ghi nhận hơn 15.100 doanh nghiệp đăng ký thành lập mới và khoảng 8.000 doanh nghiệp quay trở lại hoạt động. Tuy nhiên, ở chiều ngược lại, con số rút lui cũng rất đáng kể.

Có tới 5.920 doanh nghiệp đăng ký tạm ngừng kinh doanh có thời hạn, thêm 6.535 doanh nghiệp khác ngừng hoạt động để chờ làm thủ tục giải thể, và 1.909 doanh nghiệp đã hoàn tất thủ tục giải thể trong tháng.

Tháng 5 ghi nhận 14.368 doanh nghiệp rút lui, trung bình gần 500 doanh nghiệp ngừng hoạt động mỗi ngày.

Nếu tính trung bình trong 5 tháng đầu năm, mỗi tháng có hơn 22.300 doanh nghiệp rút lui, cho thấy áp lực rất lớn mà cộng đồng doanh nghiệp đang phải đối mặt.

Một điểm đáng chú ý khác là quy mô vốn bình quân của doanh nghiệp mới thành lập đạt khoảng 9,7 tỷ đồng, giảm 2,7% so với cùng kỳ năm trước.

Điều này phản ánh sự thận trọng gia tăng của nhà đầu tư và quy mô vốn thu hẹp do lo ngại bất ổn kinh tế. 

Dù số doanh nghiệp gia nhập và rút lui gần bằng nhau, nhưng quy mô và sức mạnh tài chính của  doanh nghiệp mới có xu hướng suy yếu rõ rệt.

Một số lĩnh vực kinh doanh đang chứng kiến làn sóng rút lui mạnh mẽ, dẫn đầu là ngành bán buôn, bán lẻ và sửa chữa ô tô, xe máy với hơn 3.500 doanh nghiệp giải thể chỉ trong vòng 5 tháng.

Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo - trụ cột sản xuất, đã có 1.015 doanh nghiệp phải ngừng hoạt động. Theo kết quả điều tra xu hướng kinh doanh mà Cục Thống kê thực hiện, trong quý II này, có khoảng 15% doanh nghiệp thuộc ngành chế biến, chế tạo dự báo tình hình sẽ trở nên khó khăn hơn.

Trong khi đó, gần 40% doanh nghiệp kỳ vọng hoạt động sản xuất - kinh doanh sẽ giữ ở mức ổn định, số còn lại tỏ ra lạc quan với dự báo tích cực hơn trong thời gian tới.

Tính đến thời điểm hiện tại, cả nước có khoảng 940.000 doanh nghiệp đang hoạt động, phần lớn thuộc nhóm doanh nghiệp nhỏ, vừa và siêu nhỏ.

Đây cũng là nhóm dễ bị tổn thương nhất trước những biến động bất thường của thị trường, như dịch bệnh, chi phí đầu vào tăng, thay đổi chính sách hoặc ảnh hưởng từ thời tiết.

Thực tế cho thấy, dù Việt Nam từng đặt mục tiêu đạt mốc 1 triệu doanh nghiệp vào năm 2020, nhưng đến nay, sau 5 năm, mục tiêu này vẫn chưa thể hoàn thành.

Việc chậm đạt mốc kỳ vọng này là minh chứng rõ rệt cho những khó khăn trong quá trình thành lập và duy trì hoạt động của doanh nghiệp, nhất là với các mô hình kinh doanh nhỏ và siêu nhỏ.

Giới chuyên gia kinh tế cho rằng, làn sóng doanh nghiệp rút lui hiện nay phản ánh nhiều vấn đề phức tạp trong môi trường kinh doanh.

Áp lực về vốn, chi phí hoạt động, khả năng tiếp cận thị trường và những rào cản hành chính vẫn còn là trở ngại lớn. 

Việc thiếu chính sách hỗ trợ kịp thời, nhất là với doanh nghiệp khởi nghiệp hoặc tái hoạt động, đã khiến nhiều đơn vị nhanh chóng kiệt quệ và phải rời bỏ thị trường.

Trong bối cảnh đó, việc ổn định môi trường kinh doanh và triển khai các gói hỗ trợ thực chất, đúng thời điểm cho doanh nghiệp nhỏ và vừa trở thành nhiệm vụ cấp thiết.

Việc hỗ trợ đúng đối tượng, đúng thời điểm sẽ giúp nhiều doanh nghiệp có thêm cơ hội vượt qua giai đoạn khó khăn và tiếp tục đóng góp vào tăng trưởng kinh tế.